Punjabi PSSSB Practice 93

ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੀ ਪ੍ਰਸਤਾਵਨਾ ਸਾਡੇ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਆਤਮਾ ਹੈ, ਜੋ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਮੂਲ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਅਤੇ ਆਦਰਸ਼ਾਂ ਦਾ ਘੋਸ਼ਣਾ ਪੱਤਰ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਮੂਲ ਭਾਵਨਾ ਦਰਸਾਈ ਗਈ ਹੈ ਜਿਸ 'ਤੇ ਸਾਡੇ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੀ ਪੂਰੀ ਰਚਨਾ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ। ਪ੍ਰਸਤਾਵਨਾ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨਾਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ - "ਅਸੀਂ ਭਾਰਤ ਦੇ ਲੋਕ..." - ਜੋ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸਾਰਾ ਅਧਿਕਾਰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਨਿਹਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਰਾਹੀਂ ਲੋਕਤੰਤਰ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਤੱਤ ਉਭਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸੱਤਾ ਦਾ ਸਰੋਤ ਜਨਤਾ ਆਪ ਹੈ। ਪ੍ਰਸਤਾਵਨਾ ਭਾਰਤ ਨੂੰ "ਸਾਰਵਭੌਮ, ਸਮਾਜਵਾਦੀ, ਧਰਮਨਿਰਪੇਖ, ਲੋਕਤੰਤ੍ਰਿਕ ਗਣਰਾਜ" ਘੋਸ਼ਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। "ਸਾਰਵਭੌਮ" ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਅਧੀਨ ਨਹੀਂ ਹੈ; ਇਸਦੀ ਨੀਤੀ, ਕਾਨੂੰਨ ਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸੰਬੰਧ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਤੰਤਰ ਹਨ। "ਸਮਾਜਵਾਦੀ" ਸਿਧਾਂਤ ਸਾਰਿਆਂ ਵਿਚ ਆਰਥਿਕ ਸਮਾਨਤਾ ਤੇ ਨਿਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਧਨ ਦੀ ਅਸਮਾਨਤਾ ਘਟਾ ਕੇ ਹਰੇਕ ਨਾਗਰਿਕ ਨੂੰ ਮੌਕੇ ਦੀ ਬਰਾਬਰੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। "ਧਰਮਨਿਰਪੇਖਤਾ" ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਕਿ ਰਾਜ ਕਿਸੇ ਵੀ ਧਰਮ ਨੂੰ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦਾ ਤੇ ਹਰੇਕ ਨਾਗਰਿਕ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਧਰਮ ਮਨਾਉਣ ਦੀ ਪੂਰੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਹੈ। "ਲੋਕਤੰਤ੍ਰਿਕ" ਭਾਵ ਹੈ ਕਿ ਸੱਤਾ ਜਨਤਾ ਦੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ, ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। "ਗਣਰਾਜ" ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਕਿ ਰਾਜ ਦਾ ਪ੍ਰਮੁੱਖ (ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ) ਚੁਣਿਆ ਹੋਇਆ ਪ੍ਰਤਿਨਿਧੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਵਾਰਸਦਾਰੀ ਰਾਜਾ। ਪ੍ਰਸਤਾਵਨਾ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਨਿਆਂ, ਆਜ਼ਾਦੀ, ਸਮਾਨਤਾ ਅਤੇ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਆਦਰਸ਼ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਹ ਚਾਰ ਤੱਤ ਸਾਡੇ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੇ ਮੂਲ ਅਧਾਰ ਹਨ। "ਨਿਆਂ" ਦਾ ਭਾਵ ਹੈ ਸਮਾਜਕ, ਆਰਥਿਕ ਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਨਿਆਂ; "ਆਜ਼ਾਦੀ" ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਵਿਚਾਰ, ਅਭਿਵਿਕਤੀ, ਧਰਮ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦੀ ਸੁਤੰਤਰਤਾ; "ਸਮਾਨਤਾ" ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਜਾਤੀ, ਧਰਮ ਜਾਂ ਲਿੰਗ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਭੇਦਭਾਵ ਨਾ ਹੋਵੇ; ਤੇ "ਭਾਈਚਾਰਾ" ਸਭ ਵਿਚ ਏਕਤਾ ਤੇ ਸਾਂਝ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪ੍ਰਸਤਾਵਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਭਾਰਤ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸੁਪਨਿਆਂ ਅਤੇ ਸੰਕਲਪਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਨੂੰ ਯਾਦ ਦਿਵਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਏਕਤਾ, ਸਮਾਨਤਾ ਅਤੇ ਨਿਆਂ ਸਾਡੇ ਲੋਕਤੰਤਰ ਦੇ ਮੂਲ ਪਾਧਰ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਹਰ ਨਾਗਰਿਕ ਦਾ ਕਰਤਵ ਹੈ।