Punjabi PSSSB Practice 25

ਕਾਕਤਿਆ ਰਾਜ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਦੋਂ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਇਹ ਹੀਰਾ ਲੱਭਿਆ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਭਦ੍ਰਕਾਲੀ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਦੀ ਅੱਖ ਵਿੱਚ ਜੜ੍ਹ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਲਾਉਦੀਨ ਖਿਲਜੀ ਦਾ ਸੈਨਾਪਤੀ ਮਲਿਕ ਕਾਫੂਰ ਜਦੋਂ ਕਾਕਤਿਆ ਰਾਜ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਇਸ ਹੀਰੇ ਨੂੰ ਮੂਰਤੀ ਦੀ ਅੱਖ ਵਿੱਚੋਂ ਕੱਢ ਕੇ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਲਾਉਦੀਨ ਖਿਲਜੀ ਨੂੰ ਭੇਂਟ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। 1320 ਵਿੱਚ ਖਿਲਜੀ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਅੰਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਹੀਰਾ ਤੁਗਲਕ ਵੰਸ਼ ਕੋਲ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਸੱਯਦ ਵੰਸ਼ ਅਤੇ ਫਿਰ ਲੋਧੀ ਵੰਸ਼ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ। ਲੋਧੀਆਂ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਲਈ ਬਾਬਰ ਹਮਲਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ 1526 ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪਾਨੀਪਤ ਦੀ ਲੜਾਈ ਜਿੱਤ ਕੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮੁਗਲ ਸਲਤਨਤ ਦੀ ਨੀਂਹ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਬਾਬਰ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਹਮਾਯੂ ਨੂੰ ਆਗਰਾ ਭੇਜਦਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਲੋਧੀਆਂ ਦਾ ਸਾਰਾ ਖਜ਼ਾਨਾ ਰੱਖਿਆ ਸੀ। ਉੱਥੇ ਹੀ ਹਮਾਯੂ ਨੂੰ "ਕੋਹਿਨੂਰ" ਹੀਰਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਬਾਬਰ ਕੋਲ ਇਹ ਹੀਰਾ ਕਿਵੇਂ ਆਇਆ, ਇਸਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਬਾਬਰਨਾਮਾ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਬਾਬਰ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਦੋਂ ਹਮਾਯੂ ਸ਼ੇਰ ਸ਼ਾਹ ਸੂਰੀ ਤੋਂ ਹਾਰ ਕੇ ਇਰਾਨ ਭੱਜ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉੱਥੇ ਦਾ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਸ਼ਾਹ ਤਮਾਸਪ ਉਸਦੀ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਹਮਾਯੂ ਉਸਦੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਦੇ ਬਦਲੇ ਇਹ ਹੀਰਾ ਉਸਨੂੰ ਭੇਂਟ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਸ਼ਾਹ ਤਮਾਸਪ ਇਸਨੂੰ ਅਹਿਮਦਨਗਰ ਦੇ ਸੁਲਤਾਨ ਨੂੰ ਤੋਹਫ਼ੇ ਵਜੋਂ ਭੇਜਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਉੱਥੋਂ ਇਹ ਚੋਰੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਹੀਰਾ ਕਰਨਾਟਕ ਦੇ ਇੱਕ ਵਪਾਰੀ ਮੀਰ ਜੁਮਲਾ ਕੋਲ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਇਸਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਲੈ ਜਾ ਕੇ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਸ਼ਾਹਜਹਾਂ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਾਨੇ ਵਜੋਂ ਦੇ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਮੁਗਲ ਦਰਬਾਰ ਵਿੱਚ ਇਹ ਗੱਲ ਪੱਕੀ ਹੋਈ ਕਿ ਇਹ ਉਹੀ ਹੀਰਾ ਹੈ ਜੋ ਬਾਬਰ ਦੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗਾਇਬ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਸ਼ਾਹਜਹਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਹੀਰਾ ਉਸਦੇ ਪੁੱਤਰ ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ। ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਇਸਨੂੰ ਘਿਸ ਕੇ (ਤਰਾਸ਼ ਕੇ) ਸੁੰਦਰ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਹੁਕਮ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਕਾਰੀਗਰ ਹੋਰਟਨ ਬੋਰਜੀਓ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ ਜਿਸ ਨੇ ਹੀਰੇ ਨੂੰ 793 ਕੈਰਟ ਤੋਂ ਘਟਾ ਕੇ 186 ਕੈਰਟ ਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਸ਼ਾਹਜਹਾਂ ਵੱਲੋਂ ਬਣਵਾਏ ਗਏ ਤਖ਼ਤ-ਏ-ਤਾਊਸ (ਮਿਊਰ ਸਿੰਘਾਸਨ) ਵਿੱਚ ਜੜ੍ਹ ਦਿੱਤਾ। ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਹੀਰਾ ਬਹਾਦੁਰ ਸ਼ਾਹ, ਫਿਰ ਮੁਹੰਮਦ ਸ਼ਾਹ ਰੰਗੀਲਾ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ। 1739 ਵਿੱਚ ਇਰਾਨ ਦਾ ਸ਼ਾਸਕ ਨਾਦਿਰ ਸ਼ਾਹ ਭਾਰਤ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕੋਹਿਨੂਰ ਹੀਰਾ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਨਾਦਿਰ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਹੀ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਇਸਨੂੰ "ਕੋਹਿਨੂਰ" (ਫ਼ਾਰਸੀ: ਕੋਹਿ = ਪਹਾੜ, ਨੂਰ = ਰੋਸ਼ਨੀ) ਦਾ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਪੂਰੀ ਘਟਨਾ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਮੁਹੰਮਦ ਕਾਜ਼ਮ ਸਾਰਵੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕਿਤਾਬ ਆਲਮ ਆਰਾ-ਏ-ਨਾਦਰੀ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਹੈ।